โรงเรียนอัสสัมชัญศรีราชา
โครงงานวิทยาศาสตร์
E-learning for entrance
วิชา ชีววิทยา Biology

ครูที่ปรึกษา
ม. เดชา ขันธจิตต์

__________________

หน้าแรก
สารบัญ
คณะผู้จัดทำ
บทคัดย่อ
ที่มาและความสำคัญ

คุณคิดอย่างไรกับบทเรียนออนไลน์วิชาชีววิทยานี้
ดีมาก
ดี
ปานกลาง
พอใช้
ควรปรับปรุง
Free polls from Pollhost.com



 

การแพร่

Facilitated Diffusion


Active Transport

4.การลำเลียงสารเข้าและออกจากเซลล์
กลไกการลำเลียงสารผ่านเยื่อหุ้มเซลล์มี 3 แบบคือ
1.     การแพร่ (DIFFUSION)
2.     การลำเลียงแบบแอกทีฟทรานสปอร์ต (ACTIVE TRANSPORT)
3.     การลำเลียงโดยการสร้างถุงจากเยื่อหุ้มเซลล์(BULK TRANSPORT)

การแพร่
      การแพร่ คือ การเคลื่อนย้ายของโมเลกุลสารจากบริเวณที่มีความหนาแน่นของโมเลกุลของสารนั้นสูง ไปยังบริเวณที่มีความหนาแน่นของโมเลกุลสารนั่นต่ำ แบ่งเป็น
-    การแพร่แบบธรรมดา คือ การที่อนุภาคของสารเคลื่อนที่กระจัดกระจายไปในตัวกลางทุกทิศทุกทาง จนกระทั่งเข้าสู่สภาวะสมดุล
-    ออสโมซิส(OSMOSIS) คือการเคลื่อนที่ของโมเลกุลของน้ำผ่านเยื่อเลือกผ่าน จากบริเวณที่มีความเข้มข้นน้ำน้อย

ข้อสังเกต
     บริเวณที่มีความเข้มข้นของสารสูง จะมีความเข้มข้นของน้ำต่ำ บริเวณที่มีความเข้มข้นของสารต่ำจะมีความเข้มข้นน้ำสูง
สารละลายแบ่งออกเป็น 3 ชนิด คือ
1.  สารละลายไฮเปอร์โทนิก(HYPERTONIC SOLUTION) คือสารละลายที่มีความเข้มสูงกว่าสารละลายภายในเซลล์
2.  สารละลายไฮโปโทนิก(HYPOTONIC SOLUTION) หมายถึง สารละลายที่มีความเข้มข้นต่ำกว่าความเข้มข้นของสารละลายภายในเซลล์
3.  สารละลายไอโซโทนิก(ISOTONIC SOLUTION) คือสารละลายที่มีความเข้มข้นเท่ากับสารละลายภายในเซลล์

ข้อควรจำ
-    พลาสโมไลซิส(PLASMOLYSIS) เป็นปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นเมื่อเซลล์อยู่ในสารละลายไฮเปอร์โทนิก โดยน้ำจากภายในเซลล์จะออสโมซิสผ่านเยื่อหุ้มเซลล์ออกมาภายนอก ทำให้เซลล์เหี่ยว
-    พลาสมอปไทซิส (PLASMOPTYSIS) เป็นปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นเมื่อเซลล์อยู่ในสารละลายไฮโปโทนิก โดยน้ำจะออสโมซิสเข้าสู่เซลล์ทำให้เซลล์เต่งขึ้น

ตัวอย่างข้อสอบ
ปรากฏการณ์ในข้อใดที่พบในเซลล์สัตว์แต่ไม่พบในเซลล์พืช
1.       เซลล์เต่ง
2.       เซลล์แตก
3.       เซลล์เหี่ยว

ก.       1
ข.       2
ค.       2,3
ง.       1,3
ตอบ ข.

1.    การแพร่แบบฟาซิลิเทต (FACILITATED DIFFUSION)
เป็นการนำสารเข้าสู่เซลล์ด้วยการทำงานของโปรตีนซึ่งเรียกว่า ตัวพา(CARRIER) ที่แทรกอยู่บนเยื่อหุ้มเซลล์มีทิศทางจากบริเวณที่มีความเข้มข้นของสารมากไปยังบริเวณที่มีความเข้มข้นของสารนั้นน้อย
2.   การลำเลียงแบบแอกทีฟทรานสปอร์ต (ACTIVE TRANSPORT)
เป็นการลำเลียงสารจากบริเวณที่มีความเข้มข้นของสารน้อยไปยังบริเวณที่มีความเข้มข้นของสารมาก โดยเซลล์นำพลังงานที่ได้จากการสลายสารอาหารมาใช้เพื่อเอาชนะแรงผลักดันที่เกิดจากความแตกต่างระหว่างความเข้มข้นของสาร
3.   การลำเลียงโดยการสร้างถุงจากเยื่อหุ้มเซลล์(BULK TRANSPORT)
      3.1 เอกโซไซโทซิส เป็นการลำเลียงสารขนาดใหญ่ออกจากเซลล์โดยการสร้างถุง(VESICLE) ขึ้นภายในเซลล์
      3.2 เอนโดไซโทซิส
เป็นการลำเลียงสารขนาดใหญ่เข้าสู่เซลล์
-            ฟาโกโซโทซิส เป็นการยื่นส่วนของเซลล์ ซึ่งเรียกว่าเท้าเทียม(PSEUDOPODIUM) ออกมาล้อมอนุภาคของสารที่มีขนาดใหญ่ในรูปของแข็ง ก่อนที่จะนำเข้าสู่เซลล์พบได้ในเซลล์จำพวกอะมีบาและเม็ดเลือดขาว
-            ฟิโนไซโทซิส เป็นการนำสารขนาดใหญ่ที่อยู่ในรูปของสารละลายเข้าสู่เซลล์ โดยการคอดเว้าของเยื่อหุ้มเซลล์

ข้อควรจำ
        EXOCYTOSIS เป็นขบวนการขับหรือหลั่งสารที่มีโมเลกุลขนาดใหญ่เช่นฮอร์โมน หรือเอนไซม์ออกจากเซลล์ จึงพบมากในเซลล์ของตับอ่อนและเซลล์ประสาทซึ่งสามารถหลั่งฮอร์โมนได้

ตัวอย่างข้อสอบ
         เซลล์ใดส่งสารที่สร้างขึ้นออกสู่ภายนอกเซลล์ด้วยกระบวนการ EXOCYTOSIS
1.       เซลล์ตับ
2.       เซลล์ตับอ่อน
3.       เซลล์ต่อมน้ำลาย
4.       เซลล์ประสาท
5.       เซลล์ท่อไต

ก.       1 และ 2
ข.       1 และ 3
ค.       2 และ 4
ง.       4 และ 5
ตอบ ค.


จัดทำโดยจัดทำโดย
นายกรวิทย์ ออกผล นายคทาวัชร เสถียรปกิรณกรณ์ นายกิตติ นนท์งาม  นายนิติรัฐ ผสมทรัพย์ นายกฤษณะ จันทร
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6/1
อาจารย์ที่ปรึกษา ม.เดชา ขันธจิตต์
ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 ปีการศึกษา 2547
โรงเรียนอัสสัมชัญศรีราชา ชลบุรี

จำนวนผู้เข้าใช้งาน
ตั้งแตวันศุกร์ที่ 25 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2548

thaigoodview.com Version 13.0
บริหารและจัดการโดยทีมงานชาวมัธยมศึกษา
e-mail:
webmaster@thaigoodview.com

Copyright(c) 2004 www.thaigoodview.com. All rights reserved.