physics in our life

ปรากฎการณ์ดอปเพลอร์และคลื่นกระแทก

ปรากฏการณ์ดอปเปลอร์ (Doppler Effect) เป็นปรากฏการณ์ที่ผู้สังเกต (observer) ได้ยินเสียงความถี่เปลี่ยนไปจากความถี่ ที่แหล่งกำเนิดเสียง (source) ให้ออกมา โดยปรากฏการณ์นี้เกิดนี้เกิดได้เนื่องจากผู้สังเกตเคลื่อนที่ หรือแหล่งกำเนิดเสียงเคลื่อนที่ หรือทั้งผู้สังเกตและแหล่งกำเนิดเสียงเคลื่อนที่ปกติเมื่อแหล่งกำเนิดเสียงและและให้เสียงออกมา เสียงก็จะกระจายออกไปทุกทิศทางด้วยความยาวคลื่นที่เท่ากัน ถ้าผู้ฟังเสียงหยุดนิ่งเราจะพบว่าเสียงที่ผู้ฟังได้ยินจะมีความยาวคลื่นเดียวกับที่แหล่งกำเนิดเสียงให้ออกมาแต่ถ้าผู้ฟังหรือแหล่งกำเนิดเสียงเคลื่อนที่ เราจะได้ยินเสียงความถี่ผิดไปจากที่แหล่งกำเนิดให้ออกมา เราเรียกว่า ปรากฏการณ์ดอปเพลอร์  

http://www.pt.ac.th/ptweb/prajead/sound/doppler/Doppler/index.html

 

 ภาพเคลื่อนไหวแสดงแหล่งกำเนิดเสียงเคลื่นที่ไปทางขวา ความยาวคลื่นด้านหน้าสั้นกว่าด้านหลัง

 เราเคยได้ยินเสียงหวอรถพยาบาล ขณะที่รถกำลังวิ่งเข้าหาเราจะทำให้เรารู้สึกได้ยินเสียงแหลมกว่าปกติ เมื่อรถวิ่งผ่านเราไปจะทำให้เรารู้สึกว่าได้ยินเสียงทุ้มกว่าตอนแรกการที่เราได้ยินเสียงที่มีระดับเสียงเปลี่ยนไปเช่นนี้ เป็นตัวอย่างของการเกิดปรากฎการณ์ดอปเพลอร์    

 

http://thegeniusphysics.blogspot.com/p/9.html

ปรากฎการณ์ดอปเพลอร์ซึ่งเกิดขึ้นเมื่อแหล่งกำเนิดคลื่นเสียงมีการเคลื่อนที่สัมพันธ์กับผู้สังเกต อธิบายได้ว่า เมื่อแหล่งกำเนิดคลื่นเสียงเคลื่อนที่ไปทำให้หน้าคลื่นที่อยู่ด้านหลังมีความยาวคลื่นมากขึ้น นั่นคือทำให้ความถี่คลื่นเสียงด้านหลังมีค่าน้อยลง ส่งผลให้ผู้สังเกตที่อยู่ด้านหลังนั้นได้ยินเสียงที่ทุ้มกว่า ในขณะที่ผู้สังเกตที่อยู่ด้านหน้าซึ่งรถกำลังเคลื่อนที่เข้า

 

ปรากฏการณ์ดอปเพลอร์ในชีวิตประจำวัน  เช่น 
1)  รถตำรวจทางเปิดไซเรนแล่นผ่านคนที่ยืนอยู่ข้างถนน  ขณะที่รถตำรวจแล่นเข้ามาใกล้ผู้ฟังจะได้ยินเสียงที่มีระดับเสียงสูงขึ้นและเมื่อรถยนต์แล่นผ่านคนไปจะได้ยินเสียงที่มีระดับเสียงลดลง
2)  เมื่อคนนั่งอยู่บนรถยนต์ที่กำลังแล่นผ่านบ้านที่จัดงานเลี้ยงเปิดเพลงขณะรถยนต์วิ่งเข้ามาใกล้บ้านที่จัดงานคนที่นั่งอยู่บนรถยนต์จะได้ยินเสียงมีระดับเสียงสูงขึ้น เมื่อรถยนต์แล่นผ่านไประดับเสียงที่ได้ยินจะลดลง 

 คลื่นกระแทก ( shock wave )

คลื่นกระแทก  คือ ปรากฏการณ์ที่หน้าคลื่นเคลื่อนที่มาเสริมกันในลักษณะที่เป็นหน้าคลื่นวงกลมซ้อนเรียงกันไป โดยที่มีแนวหน้าคลื่นที่มาเสริมกันมีลักษณะเป็นรูปตัวVอันเนื่องมาจากแหล่งกำเนิดคลื่นเคลื่อนที่ด้วยความเร็วที่มากกว่าความเร็วของคลื่นในตัวกลาง( Vs>V ) เช่น คลื่นกระแทกของคลื่นที่ผิวน้ำขณะที่เรือกำลังวิ่ง

รูปแสดงคลื่นกระแทกที่เกิดจากเรือมีความเร็วมากกว่าความเร็วคลื่นน้ำ

มหาวิทยาลัยศรีปทุม ผู้ใหญ่ใจดี
 
 

 ช่วยด้วยครับ
นักเรียนที่สร้างบล็อก กรุณาอย่า
คัดลอกข้อมูลจากเว็บอื่นทั้งหมด
ควรนำมาจากหลายๆ เว็บ แล้ววิเคราะห์ สังเคราะห์ และเขียนขึ้นใหม่
หากคัดลอกทั้งหมด จะถูกดำเนินคดี
ตามกฎหมายจากเจ้าของลิขสิทธิ์
มีโทษทั้งจำคุกและปรับในอัตราสูง

ช่วยกันนะครับ 
ไทยกู๊ดวิวจะได้อยู่นานๆ 
ไม่ถูกปิดเสียก่อน

ขอขอบคุณในความร่วมมือครับ

อ่านรายละเอียด

ด่วน...... ขณะนี้
พระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2558 
มีผลบังคับใช้แล้ว 
ขอให้นักเรียนและคุณครูที่ใช้งาน
เว็บ thaigoodview ในการส่งการบ้าน
ระมัดระวังการละเมิดลิขสิทธิ์ด้วย
อ่านรายละเอียดที่นี่ครับ

 

สมาชิกที่ออนไลน์

ขณะนี้มี สมาชิก 0 คน และ ผู้เยี่ยมชม 374 คน กำลังออนไลน์