กาพย์เห่เรือเจ้าฟ้าธรรมธิเบศร์(เจ้าฟ้ากุ้ง)

รูปภาพของ pitchaya

ห้ามลบ ขอให้เจ้าของผลงานประกวด แก้ไขข้อมูลได้จนถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2551 เวลา 23.30 น.
หากเลยกำหนดเวลาดังกล่าวแล้ว ท่านเข้ามาแก้ไขข้อมูล ถือว่าโมฆะในการพิจารณาได้รับรางวัล
ซึ่งระบบของ Thaigoodview สามารถตรวจสอบได้ว่า ผลงานแต่ละชิ้น มีการแก้ไขเวลาใดบ้าง

ครูพูนศักดิ์ สักกทัตติยกุล


  

เริ่มหน้า  ๑     

                                    

                                                กาพย์เห่เรือ                                    

 ที่มา  

          ประเพณีการเห่เรือของไทยมี  ๒  ประเภท  คือ

๑.  เห่เรือหลวง  เป็นการเห่ในพระราชพิธี  ในสมัยโบราณสันนิษฐานว่าใช้ภาษาสันสกฤตของอินเดีย  ซึ่งเป็นมนต์ในตำราไสยศาสตร์  ต่อมาได้นำบทพระราชนิพน์ของเจ้าฟ้าธรรมธิเบศร์มาใช้เห่เรือหลวง

๒.  เห่เรือเล่น  เห่ในเวลาแล่นเรือเที่ยวแตร่  เพื่อความรื่นเริงและให้ฝีพายพายพร้อมๆ  กัน  การเห่เรือเล่นใช้ภาษาไทย  การพายใช้สองจังหวะคือ  จังหวะจ้ำกับจังหวะปกติ

    การเห่เรือหลวงมี  ๔  อย่างคือ  เห่โคลงนำกาพย์  หรือเกริ่นโครง  เมื่อพระเจ้าแผ่นดินลงประทับในเรือพระที่นั่ง  ขณะเรือพระที่นั่งแล่นระหว่างทางใช้ทำนอง  ช้าละวะเห่  ซึ่งเป็นทำนองเห่ช้าพลพายนกบินจังหวะช้า  พอจวนถึงที่ประทับใช้ทำนอง  สวะเห่  ระหว่างทางในการเดินทางกลับเป็นทำนอง  มูลเห่  เมื่อจบบทพายจ้ำสามทีส่งทุกบท 

   ๑.  อธิบายเนื้อเรื่องกาพย์เห่เรือได้

          ๒.  พิจารณาคุณค่าวรรณศิลป์จากเรื่องกาพย์เห่เรือได้

ผู้แต่ง  เจ้าฟ้าธรรมธิเบศร์  (เจ้าฟ้ากุ้ง)

เนื้อเรื่องย่อ 

กาพย์เห่เรือของเจ้าฟ้าธรรมธิเบศร์มี  ๒  ตอน 

ตอนที่  ๑    ชมพยุหยาตราทางชลมารคตั้งแต  "พระเสด็จโดยแดนชล  ทรงเรือต้นงามเฉิดฉาย"  ต่อจากชมกระบวนเรือ  ว่าด้วยชมปลา  ชมไม้  ชทนก  เป็นลักษณะนิราศ  กาพย์เห่เรือเรื่องนี้เห็นได้ในสำนวนว่าเจ้าฟ้าธรรมธิเบศร์ทรงนิพนธ์สำหรับเห่เรือของท่านเอง  เวลาตามเสด็จขึ้นพระพุทธบาทออกจากจังหวัดพระนครศรีอยุทธยาแต่เช้า  พอตกเย็นก็ถึงท่าเจ้าสนุก

ตอนที่  ๒  เป็นคำสังวาสเอาเรื่องพระยาครุฑลักนางกากีมาทำบทขึ้นต้นว่า  ไกงกรโอบอุ้มแก้ว  เจ้างามแพร้วสบสรรพพางค์"  แล้วว่าต่อไปเป็นกระบวนสังวาสจนจบ 

          ในที่นี้จะยกตัวอย่างให้ศึกษาบางตอนคือ  บทเห่ชมเรือกระบวน  บทเห่ชมปลา  บทเห่ชมไม้  บทเห่ชมนก  และจบลงด้วยบทเห่ครวญ

          

ลักษณะการแต่ง

          ตอนที่  ๑  กล่าวชมเรือกระบวน  ชมปลา  ชมไม้  ชมนก  และแทรกบทครำครวญถึงนางอันเป็นที่รัก 

        ตอนที่  ๒  เป็นบทเห่เรียกว่า  เห่กากีเป็นบทคร่ำครวญถึงนางอันเป็นที่รักเพียงอย่างเดียว 

        ลักษณะการแต่งประกอบด้วยโคลงสี่สุภาพ  ๑  บท  ใช้เป็นบทนำกระบวนความแตละตอน  และต่อด้วยกาพย์ยานี  ๑๑        พรรณนาความของเนื้อหาในเนื้อเรื่อง  จนจบตอนหนึ่งๆ  โดยไม่จำกัดจำนวนบท

 

 

 

 

 

หมดหน้า  ๑

 

 

สร้างโดย: 
นางพิชยา เสนมนตรี

ขอขอบคุณมากค่ะ

เป็นประโยช์นกับเรามาก

อยากให้แดงเป็นบทๆว่าบทไหนเป็นอุปมาโวหาร

บทไหนเป็นอุปลักษณ์ สาธก บุคคลาธิษฐาน ...ทุกโวหาร

ถ้าเป็นไปได้น่ะค่ะ

แบบว่า อุปมาโวหาร มีไรมั่ง ทุกบทน่ะค่ะ

......รอความหวัง สักนิด เพราะหาแล้วแต่อาจผิดหรือไม่ครบ

-ขอบคุณมากเลยค่ะ
เนื้อหาดีมากค่ะ

เนื้อหาสาระดีมากค่ะ

รูปภาพของ toktak

ขอบคุณคะ ^_____^

ขอบคุณมากๆเลยค่ะ

ช่วยได่เยอะมากเลย

ขอขอบพระคุณเป็นอย่างสูงค่ะ

ช่วยได้เยอะเลย

ขอบคุรค่ะ

ช่วยได้เยอะเลยค่ะ

 ช่วยด้วยครับ
นักเรียนที่สร้างบล็อก กรุณาอย่า
คัดลอกข้อมูลจากเว็บอื่นทั้งหมด
ควรนำมาจากหลายๆ เว็บ แล้ววิเคราะห์ สังเคราะห์ และเขียนขึ้นใหม่
หากคัดลอกทั้งหมด จะถูกดำเนินคดี
ตามกฎหมายจากเจ้าของลิขสิทธิ์
มีโทษทั้งจำคุกและปรับในอัตราสูง

ช่วยกันนะครับ 
ไทยกู๊ดวิวจะได้อยู่นานๆ 
ไม่ถูกปิดเสียก่อน

ขอขอบคุณในความร่วมมือครับ

อ่านรายละเอียด

สมาชิกที่ออนไลน์

ขณะนี้มี สมาชิก 19 คน และ ผู้เยี่ยมชม 222 คน กำลังออนไลน์

รายชื่อสมาชิกที่ออนไลน์

  • sss29890
  • sss29898
  • sss29852
  • ssspoonsak
  • sss29740