สุภาษิต คำพังเพย และสำนวนไทย

สุภาษิต คำพังเพยและสำนวนไทย

สุภาษิต คือ คำพูดที่ถือเป็นคติ มีความลึกซึ้ง ใช้สั่งสอน ถือเป็นการวางแนวและแสดงค่านิยมของมนุษย์มาแต่โบราณกาล เช่น สุภาษิตสอนหญิง สุภาษิตพระร่วง ก็มีข้อความสั่งสอนที่แสดงค่านิยมของสมัยนั้น ๆ ไว้อย่างชัดเจน ตลอดจนพุทธภาษิตคำสั่งสอนตามแนวทางพระพุทธศาสนา
 

คำพังเพย คือ เป็นคำเปรียบเทียบเรื่องต่าง ๆ เพื่อใช้ติชม ซึ่งสะท้อนถึงความคิด ความเชื่อถือ และค่านิยม อันเป็นลักษณะของคนไทย เช่น ค่านิยมในการยกย่องผู้มีอาวุโส เคารพครูบาอาจารย์ และนิยมความสุภาพอ่อนโยน

 สำนวน คือ ถ้อยคำที่เรียบเรียงขึ้นโดยมีความหมายพิเศษ ไม่ตรงกับความหมายที่ใช้ตามปกติ ทั้งนี้อาจจะเป็นคำที่มีความหมายโดยนัย หรือความหมายในเชิงเปรียบเทียบ เป็นลักษณะคำพูดที่รวมใจความยาว ๆ ให้กะทัดรัด บางสำนวนอาจหมายถึงสุภาษิตและคำพังเพยด้วย

รักวัวให้ผูก รักลูกให้ตี  : รักสิ่งใดก็ต้องระวังสิ่งนั้นให้ดี อย่าปล่อยตามใจ มิฉะนั้นจะต้องเสียใจภายหลัง

ปิดทองหลังพระ  :  ทำความดีแต่ไม่ได้รับการยกย่อง เพราะไม่มีใครเห็นคุณค่า

น้ำร้อนปลาเป็น น้ำเย็นปลาตาย  : คำพูดที่ตรงไปตรงมาแบบขวานผ่าซาก อาจจะไม่ถูกใจผู้ฟัง แต่ไม่เป็นพิษเป็นภัย ส่วนคำพูดที่ไพเราะอ่อนหวานซึ่งถูกใจผู้ฟัง แต่อาจเป็นภัยได้

เหยียบเรือสองแคม : ทำทีเข้าด้วยทั้งสองฝ่าย

สอนจระเข้ให้ว่ายน้ำ   :  สอนสิ่งที่เขารู้ดีอยู่แล้ว

เห็นช้างขี้ ขี้ตามช้าง  :  ทำเลียนแบบคนใหญ่โตหรือคนมั่งมี ทัง ๆ ที่ตนไม่มีกำลังทรัพย์ หรือความสามารถพอ

นกน้อยทำรังแต่พอตัว : บุคคลที่กระทำการพอสมควรแก่ฐานะ หรือว่าความสามารถของตน

ขวานผ่าซาก : พูดจาโผงผางไม่เกรงใจใคร

จับปลาสองมือ : การทำอะไรมุ่งหวังจะให้ได้ประโยชน์สองอย่างในเวลาเดียวกัน จะบรรลุผลสำเร็จได้ยาก

ล้วงคองูเห่า : บังอาจลักขโมยหรือล่อลวงเอาทรัพย์สิน เป็นต้น จากผู้ที่น่าเกรงขาม

สีซอให้ควายฟัง : แนะนำคนโง่ ซึ่งไม่มีประโยชน์

งมเข็มในมหาสมุทร : ค้นหาสิ่งที่ยากจะค้นได้ ทำกิจที่สำเร็จได้ยาก

ดินพองหางหมู : การปลอยงานให้คั่งค้างอยู่เรื่อย ๆ เพราะมัวแต่ผลัดวันประกันพรุ่ง ในไม่ช้างานที่คั่งค้างนั้นจะพูกพูนมากขึ้นทุกทีจนเป็นปัญหา

ลูกไก่ในกำมือ : ผู้ที่ตกอยู่ในอำนาจ หรือผู้ที่ไม่มีทางสู้

จับได้คาหนังคาเขา : จับได้ในขณะที่ลงมือปฏิบัติ

สาวไส้ให้กากิน : การประจานสิ่งที่ไม่ดีงามของตนและพวกให้เป็นที่รู้กันทั่วไป

วัวแก่เคี้ยวหญ้าอ่อน : ชายแก่ที่มีภรรยาสาวคราวลูกหลาน มักจะใช้เป็นคำเปรียบเปรยเมื่อเห็นคนที่มีอายุมากไปจีบเด็กรุ่นหลาน หวังจะได้มาเป็นภรรยา

เล่นกับหมาหมาเลียปาก : ผู้ใหญ่วางตนไม่เหมาะสม ทำให้ผู้น้อยไม่เกรงใจ

ปากปราศรัยน้ำใจเชือดคอ : พูดดีด้วย แต่ใจนั้นคิดอาฆาตพยาบาทอยู่ร่ำไป

เสี้ยมควายเขาให้ชนกัน : ยุยงให้ทะเลาะกัน

ตัดหางปล่อยวัด : ตัดขาดไม่เกี่ยวข้อง ไม่เอาธุระ

ชีปล่อยปลาแห้ง : การกระทำที่ออกหน้าออกตาว่าเป็นคนใจบุญ มีความเมตตา กรุณา แต่ไม่มีความจริงใจ เหมือนการนำปลาที่ตายแล้ว หรือปลาตากแห้งไปปล่อยน้ำ

หกระเทียมต่อขา : คนที่มีรูปร่างอ้วนมาก ดูแล้วตัวกลมเหมือนไหกระเทียม

หน้าเนื้อใจเสือ : มีหน้าตายิ้มแย้มแจ่มใส แต่ใจดุร้าย

หมาเห่าใบตองแห้ง : คนที่เก่งแต่พูด

คางคกขึ้นวอ : คนที่มีฐานะต่ำต้อย พอได้ดิบได้ดีแล้วมักแสดงกิริยาอวดดี ลืมตัว

ทำนาบนหลังคน : หาผลประโยชน์ให้ตนโดยการขูดรีดผู้อื่น

ปั้นน้ำเป็นตัว : การกุเรื่องขึ้นทั้งหมดโดยไม่มีมูลความจริงแม้แต่น้อย

น้ำกลิ้งบนใบบอน : เป็นคนกลับกลอกหลอกลวง ไม่แน่นอน

มะกอกสามตะกร้าปาไม่ถูก : พูดจาตลบตะแลงพลิกแพลงไปมาจนจับคำพูดไม่ทัน คนกลับกลอก

ชักแม่น้ำทั้งห้า : พูดจาหว่านล้อมยกยอบุญคุณเพื่อขอสิ่งของที่ประสงค์

อย่าเล่นกับไฟ : อย่าเล่นกับของร้อน หรือสิ่งที่ทำให้ร้อน อาจเกิดอันตรายได

ทุบหม้อข้าวตัวเอง : ทำลายผลประโยชน์ที่ตัวเองจะได้รับ

เด็ดดอกฟ้า : ผู้ชายที่ได้แต่งงานกับผู้หญิงที่มีความรู้ดี มีฐานะดีกว่าตนเองมาก

น้ำมาปลากินมด น้ำลดมดกินปลา : ทีใครทีมัน

กว่าถั่วจะสุกงาก้อไหม้ : การทำอะไรที่ช้าเกินไป กว่าจะสำเร็จได้ก็ทำให้งานส่วนหนึ่งเกิดความเสียหายขึ้น

วัดรอยเท้า : ผู้น้อยที่พยายามทำตัวให้เสมอผู้ใหญ่

สร้างวิมานในอากาศ : ใฝ่ฝันถึงความมั่งมี คาดหวังจะมีหรือจะเป็นอะไรอย่างเลิศลอย

วัวสันหลังหวะ : ผู้มีความผิดติดตัว คอยหวาดระแวงอยู่ตลอดเวลา

อยู่บ้านท่านอย่านิ่งดูดาย ปั้นวัวปั้นควายให้ลูกท่านเล่น : อยู่บ้านผู้อื่นไม่ควรทำตัวเป็นคนอยู่เฉย ต้องช่วยเหลืองานในบ้านเท่าที่จะทำได้ เป็นการแบ่งเบาภาระของเจ้าของบ้าน

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

สร้างโดย: 
อ.รัตนา สถิตตานนท์

ทำไมภาพไม่ขึ้น??

:[

มหาวิทยาลัยศรีปทุม ผู้ใหญ่ใจดี
 
 

 ช่วยด้วยครับ
นักเรียนที่สร้างบล็อก กรุณาอย่า
คัดลอกข้อมูลจากเว็บอื่นทั้งหมด
ควรนำมาจากหลายๆ เว็บ แล้ววิเคราะห์ สังเคราะห์ และเขียนขึ้นใหม่
หากคัดลอกทั้งหมด จะถูกดำเนินคดี
ตามกฎหมายจากเจ้าของลิขสิทธิ์
มีโทษทั้งจำคุกและปรับในอัตราสูง

ช่วยกันนะครับ 
ไทยกู๊ดวิวจะได้อยู่นานๆ 
ไม่ถูกปิดเสียก่อน

ขอขอบคุณในความร่วมมือครับ

อ่านรายละเอียด

ด่วน...... ขณะนี้
พระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2558 
มีผลบังคับใช้แล้ว 
ขอให้นักเรียนและคุณครูที่ใช้งาน
เว็บ thaigoodview ในการส่งการบ้าน
ระมัดระวังการละเมิดลิขสิทธิ์ด้วย
อ่านรายละเอียดที่นี่ครับ

 

สมาชิกที่ออนไลน์

ขณะนี้มี สมาชิก 1 คน และ ผู้เยี่ยมชม 148 คน กำลังออนไลน์

รายชื่อสมาชิกที่ออนไลน์

  • sss29245