ฤาษีดัดตน

1. ความเป็นมาของฤๅษีดัดตน

ในสมัยรัชกาลที่ 3 พ.ศ. 2379 พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้ทรงปฏิสังขรณ์วัดพระเชตุพนฯ และโปรดให้กรมหมื่นณรงค์หริรักษ์ ( พระราชโอรสในรัชกาลที่ 1 พระนามเดิมพระองค์เจ้าชายดวงจักร ) ซึ่งทรงกำกับกรมชั่งหล่อปั้น ปั้นฤาษีดัดตนท่าต่าง ๆ 80 ท่า แล้วหล่อด้วยสังกะสีผสมดีบุก เรียกว่า “ ชิน ” และมีโคลงสี่อธิบายประกอบครบทุกรูปตามศาลาราย โดยนักปราชญ์ราชบัณฑิตในสมัยรัชกาลที่ 3 เนื้อหาในโคลงภาพฤาษีประกอบด้วย ชื่อฤาษี วิธีการดัด และสรรพคุณในการดัด และพระองค์เองก็ได้ทรงพระราชนิพนธ์โคลงไว้ถึง 6 บทด้วยกัน รวมทั้งสิ้น 80 บท และยังมีการวาดภาพสมุดไทยดำและมีโคลงกำกับไว้เช่นกัน เพื่อเก็บรักษาไว้ เป็นต้นตำรับสำหรับตรวจทานถือว่าเป็นสมบัติของชาติ นับว่าเป็นการรอบคอบที่ได้มีการวาดภาพและเขียนโคลงลงในสมุดไทยดำ เพราะต่อมาโคลงที่จารึกไว้ตามผนังศาลารายรอบวัดปรากฏว่าชำรุดสูญหาย เหลือเพียงชื่อแต่ละบทเท่านั้น อีกทั้งยังมีการเคลื่อนย้ายรูปปั้น ทำให้เกิดความสับสนระหว่างโคลงที่กำกับรูปปั้น และยังมีการขโมยรูปปั้นฤาษีดัดตน เช่น มีการจับได้ในสมัยรัชกาลที่ 5 ได้ขโมยรูปปั้นไปถึง 16 ตน นับเป็นการสูญเสียในแง่ภูมิปัญญาของชาติ ซึ่งในปัจจุบันรูปปั้นฤาษีดัดตนที่เหลืออยู่ นำมารวมไว้บริเวณเขามอด้านทิศใต้ของวิหารทิศปัจจวัคคีย์ วัดพระเชตุพน ฯ

 นอกจากรูปปั้นฤาษีดัดตนที่วัดพระเชตุพน ฯ แล้ว ยังปรากฏมีภาพเขียนในรัชกาลที่ 4 ที่วัดมัชฌิมาวาส ( วัดกลาง ) อำเภอเมือง จังหวัดสงขลา 40 ท่า เข้าใจว่าคงคัดลอกมาจากวัดพระเชตุพน ฯ และยังพบการปั้นฤาษีดัดตนที่วัดนายโรงอีก 10 กว่าท่า เข้าใจว่าคงเลียนแบบมาจากวัดพระเชตุพน ฯ เช่นกัน จะเห็นว่าทั้งรูปปั้นฤาษีดัดตน โคลงภาพฤาษีดัดตน ภาพฤาษีดัดตนในสมุดไทยดำ และภาพเขียนฤาษีที่วัดกลาง จังหวัดสงขลานั้น ล้วนเป็นมรดกทางวัฒนธรรม และเป็นสมบัติของชาติที่เปี่ยมด้วยคุณค่า และควรค่าแก่การอนุรักษ์

2. ตำนานฤาษี

 คติความเชื่อเรื่องฤาษีมาจากศาสนาฮินดู มีบทบาทต่อวิถีชีวิตคนไทยในเรื่องพิธีกรรมควบคู่มากับพระพุทธศาสนา ดังเช่น ที่พระธรรมโกศาจารย์ (พุทธทาสภิกขุ) กล่าวในตอนหนึ่งว่า “ ศาสนาฮินดูเปรียบเป็นแม่ ศาสนาพุทธเปรียบได้เป็นพ่อ ” แสดงให้เห็นถึงความสำคัญของทั้งสองศาสนาที่มีบทบาทต่อคติความเชื่อของคนไทย

มีตำนานกล่าวว่า ฤาษีเกิดจากลมหายใจของพระอินทร์ ฤาษีเป็นผู้แต่งคัมภีร์พระเวท เพื่อบูชาพระอินทร์ ได้แก่

 ฤคเวท เป็นคำสวดอ้อนวอนสรรเสริญพระเจ้าด้วยคำฉันท์ กาพย์ กลอน เป็นการแสดงออกถึงจิตใจมนุษย์ที่มีต่อความงาม

ยชุรเวท เป็นคำสวดร้อยแก้วในระหว่างบูชาบวงสรวงเทพเจ้า

สามเวท เป็นคำฉันท์สวดในพิธีถวายน้ำโสม

อถรรพเวท เป็นคำสวดมนต์คาถาอาคม เรียกร้องให้ภูตผีคุ้มครองให้พ้นภัย

 นักพรตของอินเดียโดยมากมักจะมีวัตรปฏิบัติที่แตกต่างกันตามแนวทางที่ยึดถือของตน มีการบำเพ็ญเพียรด้วยจิตตั้งมั่น อย่างที่เรียกว่า บำเพ็ญตบะ คือ ให้ร้อนถึงพระอินทร์ การเรียกขานนักพรตก็จะแตกต่างกันไปตามวัตรปฏิบัติ ดังเช่น

 ดาบส คือ ผู้บำเพ็ญด้วยการเผากิเลส

ชฎิล คือ นักพรตผู้มุ่นผมอย่างชฎา เป็นเหล่าฤาษีที่ปล่อยปละร่างกายให้หนวดเครารุงรัง มุ่นมวยผมไว้กลางศีรษะ

โยคี คือ นักพรตผู้มีความเพียรใฝ่ธรรม บำเพ็ญโดยหลักโยคศาสตร์ ซึ่งเป็นศาสตร์แห่งการดัดตน

 นอกจากนี้ ยังมีศัพท์ใช้เรียกฤาษีหรือนักพรตอีกมาก เช่น มุนี นักสิทธิ์ ปริพาชก นารท สิทธา เป็นต้น โดยวิถีของนักพรตล้วนมีวัตรปฏิบัติเพื่อการชำระกาย ใจให้บริสุทธิ์ เพื่อบรรลุถึงสัจจะคุณค่าของชีวิต

 

 

 

3. ความสำคัญของกายบริหารท่าฤาษีดัดตน

 กายบริหารท่าฤาษีดัดตนนับว่าเป็นการบริหารร่างกายของคนไทยที่มีคุณค่าเทียบเท่ากับศาสตร์อื่น ๆ ในการดูแลสุขภาพ ดังนั้น เราควรตระหนักถึงคุณค่าภูมิปัญญา เพราะประเทศไทยเราเป็นประเทศที่มีรากเหง้าทางวัฒนธรรมที่สั่งสมสืบทอดมาจากบรรพบุรุษ ไม่ว่าจะเป็นการแพทย์แผนไทย การเกษตรกรรม วัฒนธรรม และศิลปกรรมไทย เป็นต้น ซึ่งกายบริหารท่าฤาษีดัดตนนับเป็นภูมิปัญญาของชาติในแง่ของการดูแลรักษาสุขภาพและบำบัดรักษาโรคด้วยตนเอง

4. ประโยชน์ของกายบริหารฤาษีดัดตน

4.1 ทำให้ร่างกายมีสุขภาพสมบูรณ์

4.2 ช่วยในการบำบัดรักษาโรคและอาการ

4.3 ขจัดความปวดเมื่อย เมื่อยล้าของร่างกาย

 

4.4 สามารถฟื้นฟูและรักษาสุขภาพ

มหาวิทยาลัยศรีปทุม ผู้ใหญ่ใจดี
 

 ช่วยด้วยครับ
นักเรียนที่สร้างบล็อก กรุณาอย่า
คัดลอกข้อมูลจากเว็บอื่นทั้งหมด
ควรนำมาจากหลายๆ เว็บ แล้ววิเคราะห์ สังเคราะห์ และเขียนขึ้นใหม่
หากคัดลอกทั้งหมด จะถูกดำเนินคดี
ตามกฎหมายจากเจ้าของลิขสิทธิ์
มีโทษทั้งจำคุกและปรับในอัตราสูง

ช่วยกันนะครับ 
ไทยกู๊ดวิวจะได้อยู่นานๆ 
ไม่ถูกปิดเสียก่อน

ขอขอบคุณในความร่วมมือครับ

อ่านรายละเอียด

ด่วน...... ขณะนี้
พระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2558 
มีผลบังคับใช้แล้ว 
ขอให้นักเรียนและคุณครูที่ใช้งาน
เว็บ thaigoodview ในการส่งการบ้าน
ระมัดระวังการละเมิดลิขสิทธิ์ด้วย
อ่านรายละเอียดที่นี่ครับ

 

สมาชิกที่ออนไลน์

ขณะนี้มี สมาชิก 0 คน และ ผู้เยี่ยมชม 19 คน กำลังออนไลน์