ภูมิปัญญาตะกร้าหวาย

รูปภาพของ ชฎาทิพย์

ผลิตภัณฑ์ตะกร้าหวาย

 ประวัติความเป็นมา

 ชาวบ้านนาคู ตำบลสร้างถ่อน้อย อำเภอหัวตะพาน อาชีพหลัก คือ การทำนา หลังฤดูการเก็บเกี่ยวประมาณเดือน ๓ ถึงเดือน ๕ รวมเวลา ๓ เดือน เป็นเวลาว่างงาน ผู้ชายส่วนใหญ่จะนำวัสดุในท้องถิ่นโดยเฉพาะ ไม้ไผ่ นำมาจักสานหรือประดิษฐ์สิ่งของเครื่องใช้ที่จำเป็นในการดำรงชีวิต เช่น กระติบข้าว หวด ตะกร้า กระบุง กระด้ง กระทอ ตลอดจนเครื่องมือในการดักจับสัตว์

นายค่ำ วีระสุข เป็นอีกบุคคลหนึ่งที่ริเริ่มการจักสานตะกร้าหวาย โดยได้ศึกษาเรียนรู้ด้วยวิธีครูพักลักจำ จากวิทยากรที่มาสอนการสานตะกร้าหวายให้กับสมาชิกศูนย์ศิลปาชีพบ้านสร้างถ่อ เห็นว่าผลิตภัณฑ์มีความสวยงาม และด้วยความสนใจเฉพาะตัวจึงได้พัฒนาฝีมือการจักสานมาเรื่อยๆ สามารถจำหน่ายสร้างรายได้ให้กับครอบครัว และเป็นวิทยากรถ่ายทอดความรู้ด้านการสานตะกร้าหวายให้กับนักเรียนตามโรงเรียนต่างๆ ตลอดจนกลุ่มอาชีพที่สนใจทั่วไป และ ปี ๒๕๕๕ ศูนย์บริการการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอหัวตะพานได้สนับสนุนงบประมาณให้กลุ่มอาชีพจักสานตะกร้าหวายหนองสีโว ในการฝึกอาชีพจักสานตะกร้าหวาย โดยมีนายค่ำ วีระสุข เป็นวิทยากร และเป็นอาชีพที่สร้างรายได้ให้สมาชิกกลุ่ม ประมาณ ๓,๐๐๐- ๕,๐๐๐ บาทต่อเดือน 
นอกจากสานตะกร้าหวายแล้ว ยังได้ประยุกต์สานเป็นของใช้ในครัวเรือนหลายประเภท เช่น กระจาดผลไม้ กระบอกใส่เครื่องเขียน ตะกร้าใส่เสื้อผ้า เป็นต้น   ราคาตะกร้าหวาย ขึ้นอยู่กับขนาดเล็ก-ใหญ่ มีราคาตั้งแต่ชิ้นละ ๓๐๐ – ๒,๐๐๐ บาท

 

เทคนิค/เคล็ดลับในการผลิต

 ๑. การเตรียมและคัดเลือกวัตถุดิบที่มีคุณภาพ จะทำให้ผลิตภัณฑ์ที่ได้มีความละเอียด สวยงาม

๒.มีการตรวจสอบ/ควบคุมคุณภาพ ในทุกกระบวนการ โดยเฉพาะการจัดทำโครงตะกร้า ต้องให้ แน่นหนาและแข็งแรง การวางลวดลายให้ลงตัวเพื่อความสวยงาม

ขั้นตอนการผลิต

 

๑. เตรียมวัสดุ/อุปกรณ์ 
- ต้นกก นำมาทำเป็นเส้นเล็กๆ ใช้เฉพาะบริเวณผิวของลำต้น นำไปตากแดดให้แห้ง และเปียเป็นเส้นเล็กๆ เตรียมไว้สำหรับสาน
-หวายจักเส้นหวายและขูดให้เรียบ เป็นเส้นเล็กสำหรับมัดและสานยึดติดโครงผลิตภัณฑ์
- ไม้ไผ่ ตัดไม้ไผ่ เป็นท่อนเล็กๆ ความยาวประมาณ ๑๖ เซนติเมตร (หรือเท่ากับความสูงของผลิตภัณฑ์ที่ต้องการ) ทาสีเพื่อกันมอด/แมลง
๒. ขึ้นโครงตะกร้า โดยใช้หวายขดเป็นวง ตอกตะปูยึดเพื่อความแน่นหนา
๓. ส่วนก้นตะกร้า ใช้ไม้ไผ่วางตามแนวขวาง พันยึดด้วยลวดและเส้นหวาย(ชุบน้ำก่อนเพื่อให้เส้นหวายเหนียวและพันง่ายขึ้น)
๔. ขึ้นโครงด้านข้างด้วยวิธีเดียวกัน ตัดไม้ส่วนเกินออกให้เรียบร้อย
๕. หลังจากที่ประกอบโครงร่างตะกร้าด้วยไม้ไผ่แล้ว ให้ทาด้วยกาวลาเท็กซ์ เพื่อให้ทุกชิ้นส่วนยึดติดกันให้แน่น แล้วทิ้งไว้ให้แห้ง
๖. นำเส้นกกที่เปียเตรียมไว้แล้วมาสานขึ้นลาย โดยสานทีละชั้น จนเต็มโครงตะกร้า 
๗. เก็บรายละเอียด ตรวจสอบความเรียบร้อย 
๘. เคลือบเงาด้วยแล็คเกอร์ ทิ้งไว้ให้แห้ง

เทคนิค/เคล็ดลับในการผลิต

 ๑. การเตรียมและคัดเลือกวัตถุดิบที่มีคุณภาพ จะทำให้ผลิตภัณฑ์ที่ได้มีความละเอียด สวยงาม

๒.มีการตรวจสอบ/ควบคุมคุณภาพ ในทุกกระบวนการ โดยเฉพาะการจัดทำโครงตะกร้า ต้องให้ แน่นหนาและแข็งแรง การวางลวดลายให้ลงตัวเพื่อความสวยงาม

อุปกรณ์

๑. ไม้ไผ่
๒. หวาย
๓. ตะปูเข็ม
๔. ต้นกก
๕. กาวลาเท็กซ์
๖. แล็คเกอร์
๗. ลวด

 

 

มหาวิทยาลัยศรีปทุม ผู้ใหญ่ใจดี
 
 

 ช่วยด้วยครับ
นักเรียนที่สร้างบล็อก กรุณาอย่า
คัดลอกข้อมูลจากเว็บอื่นทั้งหมด
ควรนำมาจากหลายๆ เว็บ แล้ววิเคราะห์ สังเคราะห์ และเขียนขึ้นใหม่
หากคัดลอกทั้งหมด จะถูกดำเนินคดี
ตามกฎหมายจากเจ้าของลิขสิทธิ์
มีโทษทั้งจำคุกและปรับในอัตราสูง

ช่วยกันนะครับ 
ไทยกู๊ดวิวจะได้อยู่นานๆ 
ไม่ถูกปิดเสียก่อน

ขอขอบคุณในความร่วมมือครับ

อ่านรายละเอียด

ด่วน...... ขณะนี้
พระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2558 
มีผลบังคับใช้แล้ว 
ขอให้นักเรียนและคุณครูที่ใช้งาน
เว็บ thaigoodview ในการส่งการบ้าน
ระมัดระวังการละเมิดลิขสิทธิ์ด้วย
อ่านรายละเอียดที่นี่ครับ

 

สมาชิกที่ออนไลน์

ขณะนี้มี สมาชิก 0 คน และ ผู้เยี่ยมชม 21 คน กำลังออนไลน์