เซลล์สิ่งมีชีวิตและการลำเลียงสารของเซลล์

รูปภาพของ wawa05

http://learners.in.th/file/dawood/flower11.gifhttp://learners.in.th/file/dawood/flower11.gifhttp://learners.in.th/file/dawood/flower11.gifhttp://learners.in.th/file/dawood/flower11.gifhttp://learners.in.th/file/dawood/flower11.gifhttp://learners.in.th/file/dawood/flower11.gifhttp://learners.in.th/file/dawood/flower11.gifhttp://learners.in.th/file/dawood/flower11.gifhttp://learners.in.th/file/dawood/flower11.gifhttp://learners.in.th/file/dawood/flower11.gif 

    หน่วยที่ 1 ดุลยภาพร่างกายดุลยภาพชีวิต

 

เซลล์แบ่งได้ 2 ประเภท คือ 

1)  Eukaryote (eu=tru , karyote=nucleus) หมายถึงเซลล์ ที่มีนิวเคลียสชัดเจน แยกออกจาก ของเหลวอื่นๆ ด้วยเยื่อหุ้มนิวเคลียส (nuclear membrane) เช่น โปรโทซัว  เห็ด รา พืช และสัตว์

2) Prokaryote (pro=before , karyote=nucleus) หมายถึงเซลล์ที่ไม่มีเยื่อหุ้มล้อมรอบนิวเคลียสทำให้ส่วนนิวเคลียสแยกออก จากของเหลวในเซลล์ไม่ชัดเจนเป็นเหตุให้สายพันธุกรรมลอย อยู่ใน Cytoplasm เช่น  แบคทีเรีย  ไซยาโนแบคทีเรีย

 

Cell membrane ( Plasma Membrane) เป็นผิวด้านนอกของเซลล์ซึ่งกั้นภายในของเซลล์ออกจากสิ่งแวดล้อม ลักษณะของเยื่อหุ้มเซลล์ประกอบด้วย โมเลกุลของไขมันชนิด  Phospholipid  เป็นส่วนใหญ่  Phospholipid เหล่านี้เรียงกันเป็นแผ่นเยื่อบางๆ 2 ชั้น หรือ  Lipid bilayer แต่ละชั้นมีความหนาประมาณ 4-5 nm ด้านนอกของผนังเซลล์จะมี  Polysaccharide เรียงต่อกับ  Lipid และ Protein เป็น Glycolipid , Glycoprotein ซึ่งการเรียงตัวที่แตกต่างกันของ Carbohydrate ช่วยในการจำแนกชนิดของเซลล์ เช่น ทำให้เกิดเซลล์เม็ดเลือด ชนิด  A,B,O ภายในชั้นไขมันจะมีโปรตีนหลายชนิดแทรกอยู่เรียก Membrane protein ซึ่ง  Protein เหล่านี้บางชนิดจะทำหน้าที่ผลักดันสาร (Pump protein) หรือมีลักษณะเป็นช่อง  (Channel protein) ให้สารจำเพาะชนิด เช่น  Na+ , K+ , Glucose ผ่านเข้า หรือ ออกจากเซลล์ สมบัติในการเลือกรับส่งสารแต่ละชนิดอย่างเฉพาะเจาะจง ทำให้เยื่อหุ้มเซลล์มีลักษณะเป็นเยื่อเลือกผ่าน (Selective permeability)

 

โครงสร้างของฟอสโฟลิพิด

โครงสร้างของฟอสโฟลิพิดไบเลเยอร์

โครงสร้างของเยื่อหุ้มเซลล์

  ห่อหุ้มเซลล์ ทำให้เกิดความแตกต่างระหว่างส่วนที่เป็นของเหลวภายในเซลล์และสภาวะแวดล้อมภายนอก ส่วนเยื่อของออร์แกเนลล์ต่างๆ ในเซลล์ เช่น ร่างแหเอนโดพลาซึม กอลจิคอมเพล็กซ์ ไมโทคอนเดรีย และออร์แกเนลล์อื่น ๆ ทำหน้าที่ห่อหุ้มและแยกออร์แกเนลล์ ออกจากส่วนที่เป็นของเหลวภายในเซลล์

  คัดเลือกสารที่จะผ่านเข้าออกเนื่องจากเยื่อหุ้มเซลล์มีสมบัติเป็นเยื่อเลือกผ่าน

  ช่วยทำให้เกิดความต่างศักย์ไฟฟ้าเกิดขึ้นระหว่างภายในและภายนอกเซลล์ เนื่องจากการกระจายของไอออนต่างๆ ไม่เท่ากัน ซึ่งทำให้เกิดการนำกระแสประสาทในเซลล์ประสาท

  เยื่อหุ้มเซลล์จะห่อหุ้มเซลล์ ทำให้แบ่งขอบเขตของเซลล์ เซลล์จึงคงรูปอยู่ได้

  ควบคุมปริมาณและชนิดของสารที่ผ่านเข้าและออกจากเซลล์ (เยื่อหุ้มเซลล์มีสมบัติของเยื่อเลือกผ่าน)

  ติดต่อระหว่างเซลล์กับสิ่งแวดล้อมภายนอก โดยเป็นตัวรับสัญญาณเพื่อให้เกิดปฏิกิริยาบางอย่างภายในเซลล์ หรือเพื่อถ่ายทอดไปยังเซลล์อื่น

  สามารถเปลี่ยนแปลงไปมีรูปร่างต่างๆ สุดแล้วแต่หน้าที่

  เยื่อหุ้มเซลล์บางชนิด จะยื่นออกเป็นท่อเล็กๆ คล้ายนิ้วมือเล็กๆ เรียกว่า ไมโครวิลไล (Microvilli) เช่น เยื่อหุ้มเซลล์ของลำไส้เล็ก เพื่อเพิ่มเนื้อที่ในการดูดซึมอาหาร

  เยื่อหุ้มเซลล์บางชนิดจะมีรอยบุ๋มลงไปเป็นแอ่งหรือเป็นถุง (pinocytic vesicle) สำหรับนำน้ำและสารละลายที่มีโมเลกุลใหญ่ซึ่งไม่สามารถเข้าสู่เซลล์ได้ด้วยวิธีการแพร่ได้ วิธีการนี้เรียกว่า พิโนไซโทซิส (pinocytosis) แต่ถ้ามีการเปลี่ยนแปลงไปเพื่อนำอาหาร (ของแข็ง) เข้าสู่เซลล์ โดยการยื่นเยื่อหุ้มเซลล์ออกไปโอบรอบอาหารเข้าสู่ภายในเซลล์ได้ (กลายเป็น Food vacuole อยู่ในเซลล์) วิธีการนี้เรียกว่า ฟาโกไซโทซิส เช่น การกินอาหารของเซลล์อะมีบา การกินเชื้อโรคของเซลล์เม็ดเลือดขาว  

 

 

สร้างโดย: 
นางไวยุด๊ะ เหตุเหล๊าะ

มหาวิทยาลัยศรีปทุม ผู้ใหญ่ใจดี
 
 

 ช่วยด้วยครับ
นักเรียนที่สร้างบล็อก กรุณาอย่า
คัดลอกข้อมูลจากเว็บอื่นทั้งหมด
ควรนำมาจากหลายๆ เว็บ แล้ววิเคราะห์ สังเคราะห์ และเขียนขึ้นใหม่
หากคัดลอกทั้งหมด จะถูกดำเนินคดี
ตามกฎหมายจากเจ้าของลิขสิทธิ์
มีโทษทั้งจำคุกและปรับในอัตราสูง

ช่วยกันนะครับ 
ไทยกู๊ดวิวจะได้อยู่นานๆ 
ไม่ถูกปิดเสียก่อน

ขอขอบคุณในความร่วมมือครับ

อ่านรายละเอียด

ด่วน...... ขณะนี้
พระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2558 
มีผลบังคับใช้แล้ว 
ขอให้นักเรียนและคุณครูที่ใช้งาน
เว็บ thaigoodview ในการส่งการบ้าน
ระมัดระวังการละเมิดลิขสิทธิ์ด้วย
อ่านรายละเอียดที่นี่ครับ

 

สมาชิกที่ออนไลน์

ขณะนี้มี สมาชิก 2 คน และ ผู้เยี่ยมชม 298 คน กำลังออนไลน์

รายชื่อสมาชิกที่ออนไลน์

  • sss29692
  • raulthiele