ลักษณะนาม

ลักษณนาม

สร้างโดย : นายพูนศักดิ์ สักกทัตติยกุล
สร้างเมื่อ อาทิตย์, 04/12/2565 – 07:07

ลักษณนาม

      ลักษณนาม (อ่านว่า ลัก-สะ–หฺนะ-นาม) คือ คำบอกลักษณะของคำนาม. ในภาษาไทย เมื่อมีคำนาม มีคำบอกจำนวน เช่น 1 4 5 หรือคำบอกกำหนด เช่น นี้ นั้น มาขยาย ต้องมีคำลักษณนามประกอบด้วย เช่น นักเรียน 3 คน. ปลา 4 ตัว. ต้นไม้ต้นนี้. บ้านหลังนั้น. คำว่า คน ตัว ต้น หลัง เป็นคำลักษณนาม.

      คำลักษณนามในภาษาไทยต้องสอดคล้องกับคำนาม เมื่อใช้คำนามว่า คน เช่น คนไทย คนดี คนอ้วน คนตาย. ลักษณนามต้องเป็นคำว่า คน เช่น คนดีคนหนึ่ง. คนอ้วน 3 คน. คนตาย 2 คน. ถ้าคำนามเป็น ศพ ร่าง ซาก ลักษณนามก็จะเปลี่ยนไปตามคำนามนั้น ๆ เช่น ศพ 2 ศพ. ร่าง 3 ร่าง. ซากสัตว์ 3 ซาก. การใช้ว่า คนตาย 3 ศพ จึงไม่ถูกต้อง ต้องใช้ว่า คนตาย 3 คน มีศพ 3 ศพ จึงจะถูก

คำว่า ลักษณนาม ณ เณร ไม่ประวิสรรชนีย์

ที่มา : บทวิทยุรายการ “รู้ รัก ภาษาไทย” ออกอากาศทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ 31 ตุลาคม พ.ศ. 2550 เวลา 7:00-7:30 น.

ตัวอย่างลักษณนาม

ก ข ค ง ฆ ง

คำศัพท์ลักษณะนาม คำศัพท์ลักษณะนาม
กงจักรกง,วง เกียร์ชุด
กงธนูคัน เกี๊ยะคู่
กบตัว แก้วใบ
กรงขังกรง โกดังหลัง
กรรไกรเล่ม ขนเส้น
กรวดก้อน ขนมชิ้น
กรอบพระกรอบ,อัน ขนมครกฝา,คู่
กระจกแผ่น,บาน ขนมจีนจับ,หัว
กระจับปี่คัน ขมิ้นแง่ง,หัว
กระจาดใบ ขลุ่ยเลา
กระแจะวง,คู่ ขวานเล่ม
กระโจมหลัง ขอ,ตะขอตัว
กระชอนอัน ขอสับอัน
กระชังใบ ขันใบ
กระชายแง่ง,หัว ข่ายผืน
กระชุใบ ข้าวเม็ด
กระเช้าใบ ข้าวเกรียบแผ่น
กระแชงผืน ข้าวต้มผัดมัด,กลีบ
กระด้งใบ ข้าวตอกดอก
กระดองกระดอง,ฝา ข้าวโพดฝัก
กระดานแผ่น ข้าวเม่าทอดลูก,แพ
กระดานดำแผ่น ข้าวหลามกระบอก
กระดุมเม็ด ขิงแง่ง,หัว
กระดูกท่อน,ชิ้น ขิมตัว
กระต๊อบหลัง เข่งใบ,ลูก
กระต่ายตัว เขตเขต
กระติกใบ เข็มเล่ม
กระถางใบ,ลูก เข็มขัดเส้น,สาย
กระโถนใบ,ลูก เข็มหมุดตัว
กระทงใบ เขา,ภูเขาเขา,ภูเขา
กระทรวงกระทรวง เขา(สัตว์)เขา,ข้าง,คู่
กระเทียมหัว,กลีบ,จุก เขื่อนเขื่อน
กระบวยอัน ไข่ฟอง
กระบอกอัน ไข่มุกเม็ด
กระบองเพชรต้น คทาอัน,เล่ม
กระบี่เล่ม คบเพลิงอัน,ดุ้น
กระบุงใบ,ลูก ครกใบ,ลูก
กระเบื้องแผ่น ครอบครัวครอบครัว
กระป๋องใบ ครีบครีบ
กระปุกใบ ครุฑครุฑ
กระเป๋าใบ คลองคลอง
กระโปรงตัว คลินิกแห่ง
กระสวยอัน คอกคอก
กระสอบใบ ค้อนเต้า
กระสุนลูก,นัด คอนเสิร์ตวง
กรับคู่ คอมพิวเตอร์เครื่อง
กริชเล่ม คันฉ่องอัน
กลดคัน คันไถคัน
กลองใบ,ลูก คางคาง
กล่องใบ,กล่อง,ลูก ค่ายค่าย
กล้องกล้อง คาราวานกอง
กลอยหัว คีมอัน,เล่ม
กษัตริย์พระองค์ คุกแห่ง,คุก
ก๊อกก๊อก คุกกี้ชิ้น,อัน
กองกอยตัว คูหาคูหา
กองทัพกองทัพ เค้กชิ้น,อัน
กองพลกองพล เคเบิลเส้น,สาย
กะละปังหากิ่ง,ต้น เครื่องบันทึกเสียงเครื่อง
กะละมังใบ,ลูก เครื่องบินลำ,เครื่อง
กังหันตัว เครื่องแบบชุด
กันชนอัน เครื่องร่อนลำ
กันสาดอัน,ด้าน เคียวเล่ม
กัลปพฤกษ์ต้น แคร่แคร่
ก้ามก้าม โคมดวง,ใบ,ลูก
การ์ตูนตัว,เรื่อง โคลงบท
กาสาวพัสตร์ผืน ฆ้องใบ,ลูก
กำไลวง งวงงวง
กินนรตัว,ตน งอบใบ
กุญแจดอก,ลูก งาช้างกิ่ง
กุฎีหลัง ง้าวเล่ม
เกวียนเล่ม งิ้วตัว,ใบ

จ ฉ ช ซ ฌ ญ ฎ ฐ ณ ด ต ถ ท ธ น บ ป ผ

คำศัพท์ลักษณะนาม คำศัพท์ลักษณะนาม
จดหมายฉบับ ตลาดตลาด
จรวดลำ ตลาดหลักทรัพย์แห่ง
จอผืน,จอ ตวักอัน
จอบเล่ม ตะกร้อลูก
จะเข้ตัว ตะกร้าลูก
จักรคัน,หลัง ตะเกียงดวง
จังหวัดจังหวัด ตะเกียบข้าง,คู่
จากตับ ตะขอตัว,คู่
จานใบ,ลูก ตะไบเล่ม,อัน
จานบิน,จานผีลำ ตะปูตัว,ดอก
จานเสียงแผ่น ตะโพนใบ,ลูก
จิตดวง ตะวันดวง
จีวรผืน ตะหลิวอัน
จุลสารฉบับ,เล่ม ตั่งตัว
เจดีย์องค์ ตั๋วใบ
แจกันใบ ตัวโน้ตตัว
ใจ,ดวงใจ,หัวใจดวง ตาข่ายผืน,ปาก
ฉลองพระองค์องค์ ตาชั่งเครื่อง
ฉลองพระบาทข้าง,คู่,องค์ ตำรับตำรับ
ฉัตรคัน ตำราเล่ม,ฉบับ
ฉางหลัง ตุ๊กตาตัว
ฉาบข้าง,คู่ ตุ่มใบ,ลูก
โฉนดฉบับ โต๊ะตัว
ฉิ่งข้าง,คู่ ไต้ฝุ่นลูก
ฉมวกเล่ม ถนนสาย
ชฎาหัว ถาดใบ
ชนักเล่ม ถ้ำถ้ำ
ชมรมชมรม ถุงเท้าข้าง,คู่
ช้อนคัน เถระรูป
ชอล์กแท่ง,กล่อง โถส้วมโถ
ชะลอมใบ,ลูก ทวนเล่ม
ชะแลงอัน ทวีปทวีป
ช้างเชือก ทองคำเปลวแผ่น
ชานชาลาชาน ทะเลแห่ง
ชานหมากคำ ทัพกอง,ทัพ
ชายแครงผืน ทางหลวงสาย
ชิงช้าสวรรค์เครื่อง ที่ดินแปลง,ผืน
ชุมทางชุมทาง ที่นอนผืน,แผ่น
ชุมสายโทรศัพท์ชุมสาย เทพเจ้าองค์
เช็คฉบับ,ใบ,เล่ม เทวดาองค์
เชิงเทียนอัน,ข้าง,คู่ เทียนเล่ม
แชร์มือ,วง เทือกเขาเทือก
ซอคัน โทรทัศน์เครื่อง
ซองซอง ธงชาติผืน
ซากศพซาก ธนบัตรใบ,ฉบับ
ซาลาเปาลูก,ใบ ธนาคารธนาคาร,แห่ง
ซิการ์มวน ธนาณัติฉบับ,ใบ
ซิ่นถุง,ผืน ธรรมาสน์หลัง
ซิปอัน,เส้น,สาย ธูปดอก
ซี่โครงซี่ นมเต้า
ซุงท่อน,ต้น นรกขุม
เซียมซีติ้ว นักบวชรูป
โซ่เส้น,สาย นักบุญรูป
ฌาปนสถานแห่ง นาแปลง,ผืน
ญัตติญัตติ นางฟ้าองค์
ฎีกาฎีกา นาฬิกาเรือน
ฐานฐาน น้ำพุสาย,ที่,แห่ง,อ่าง
ฐานทัพฐานทัพ นิตยสารฉบับ
เณร,สามเณรรูป นิทานเรื่อง
ดนตรีวง บทกลอนบท
ดราฟต์ฉบับ,ใบ บทความเรื่อง
ดวงใจดวง บังกะโลหลัง
ดวงตราไปรษณีย์ดวง บัตรเชิญบัตร
ดวงตาดวง บัตรประจำตัวฉบับ
ดอกจันตัว บาตรใบ,ลูก
ดอกไม้ดอก,ช่อ,พวง บาทหลวงรูป
ดั้งจมูกดั้ง บายศรีสำรับ
ด่านด่าน บุหรี่มวน
ดาบเล่ม เบ็ดตัว
ดาบสตน ใบมีดโกนใบ
ดารา,ดาวดาว ปฏิทินฉบับ,แผ่น,อัน
ดาวตกดวง ประกาศนียบัตรฉบับ
ดินสอแท่ง ประทุนหลัง
ดุริยางค์วง ปลิงตัว
ดุมเม็ด ปิ่นโตใบ,เถา,สาย
เดือยอัน ปี่เลา
ไดนาโมลูก ปี่พาทย์วง,ราง
ตถาคตองค์ ปืนกระบอก
ตระกูลตระกูล เปียโนหลัง
ตราดวง แปรงอัน
ตรายางอัน ผ้ากฐินชุด,ไตร
ตราสารฉบับ ผ้าซิ่นผืน,ถุง
ตรีเล่ม ผ้าถุงถุง
ตลับใบ,ลูก ผ้าบังสุกุลผืน
ตลับลูกปืนตลับ เผือกหัว

ฝ พ ภ ม ยร ล ว ศ ส ห ฮ

คำศัพท์ลักษณะนาม คำศัพท์ลักษณะนาม
ฝอยทองแพ ลูกเห็บเม็ด,ก้อน,ลูก
ฝีหัว เลื่อยปื้น
ไฝเม็ด โลงโลง
พยานคน,ปาก วงเวียนอัน
พระโกศองค์ วนอุทยานแห่ง
พระขรรค์เล่ม วอคัน,หลัง
พระเจ้าอยู่หัวพระองค์ ว่าวตัว
พระตำหนักองค์ วิมานองค์
พระธำมรงค์องค์ วิหารหลัง
พระพุทธรูปองค์ ไวโอลินคัน
พระสงฆ์รูป ศพศพ
พริกเม็ด ศรคัน
พวงมาลัยพวง ศาลพระภูมิศาล,หลัง
พิณคัน ศาลาหลัง
พินัยกรรมฉบับ สงฆ์รูป
พิมเสนเกล็ด สตางค์สตางค์
พู่กันด้าม,เล่ม สถูปองค์
ไพ่สำรับ สนับมืออัน
ฟันซี่,แถว สบู่ก้อน
ฟิล์มแผ่น,ม้วน สไบผืน
ไฟฉายกระบอก สมอเรือตัว
ภัตตาคารแห่ง สมุดเล่ม
ภาพยนตร์เรื่อง สร้อยเส้น
ภิกษุรูป สลากกินแบ่งฉบับ,ใบ
ภูเขาลูก สวิงปาก
มณฑปหลัง สังข์ขอน
มโนราห์ตัว,เรื่อง สัตว์ตัว
มรสุมลูก สัปทนคัน
มโหรีวง สามเณรรูป
มอเตอร์หัว สายพานเส้น
มัมมี่ศพ สาแหรกข้าง,คู่
มู่ลี่ผืน,ม้วน สิวเม็ด
เมฆกลุ่ม,ก้อน สิ่วเล่ม,ปาก,อัน
แม่น้ำสาย เสียมเล่ม
ไม้กวาดอัน โสร่งตัว,ผืน
ไม้ขีดไฟก้าน,กลัด,
กล่อง,แผง,ห่อ
 สถาบันสถาบัน
ไม้คานเล่ม,อัน ส้อมคัน
ไม้ตีพริกอัน หน่วยกิตหน่วยกิต
ไม้อัดแผ่น หน่อไม้หน่อ
ยมทูตตน หนังสือพิมพ์ฉบับ
ยมบาลตน หน้าต่างบาน,ช่อง
ยมราชองค์ หมวกใบ,ลูก
ยักษ์ตน หม้อใบ,ลูก
ยางลบก้อน,แท่ง,อัน หมอนใบ,ลูก
โยธวาทิตวง หลอดหลอด
รถคัน หวีเล่ม
รถไฟขบวน หอไตรหลัง
ร่มชูชีพชุด หอประชุมหลัง
รวงผึ้งรวง หัวโขนหัว
ระนาดลูก,ผืน,ราง หินก้อน
ระบำชุด,วง หีบใบ,ลูก
ระหัดตัว,เครื่อง หีบเพลงเป่าอัน
รัดประคดผืน หุบเขาแห่ง
รายงานฉบับ,เรื่อง เห็ดดอก
รุ้งกินน้ำตัว เหรียญเหรียญ,อัน
เรือลำ แหปาก
เรือนหลัง อกไก่ตัว
เรือนจำเเห่ง อนุสาวรีย์แห่ง
โรงเรียนโรง อวนปาก
ลวดเส้น,ขด,ม้วน อัครชายาองค์
ลอดช่องตัว อัครมเหสีองค์
ละครตัว,โรง,คณะ อัฐบริขารชุด
ลังใบ,ลัง อัปสรนาง
ลัทธิลัทธิ อาศรมหลัง
ลำตัดคณะ,วง อิฐก้อน
ลำธารสาย อังสะตัว
ลิปสติกแท่ง ออร์แกนเครื่อง,หลัง,ตัว
ลิฟต์ตัว อสุรกายตน
ลูกกระดุมเม็ด,สำรับ อ่างใบ,ลูก
ลูกกวาดเม็ด อ่าวอ่าว
ลูกคิดราง,ลูก อาสนะที่,ผืน
ลูกน้ำตัว อำเภออำเภอ
ลูกปัดเม็ด,ลูก เฮลิคอปเตอร์เครื่อง,ลำ
ลูกปืนลูก,นัด ไฮโดรมิเตอร์ตัว,อัน
ลูกหนี้คน,ราย